Gestalt-cykl kontaktu
Gestalt-cykl kontaktu, JUSTYNA -TYŚKA, dyplomstudiumpedagogiczne, dyplomstudiumpedagogiczne, psychologia, ...
[ Pobierz całość w formacie PDF ]
Czym charakteryzuje się terapia Gestalt?
Terapia Gestalt przywiązuje ogromną wagę KONTAKTU- ze swiatem- innymi a także ze soba czyli
do poszerzania świadomości i to nie tylko w sensie intelektualnego wglądu w to, co jest przyczyną
naszych aktualnych problemów - to może nawet najmniej istotne - ale także świadomości tego, co się
dzieje w ciele, w emocjach i tego, co jest odbierane przez nasze zmysły, tj. wzrok, słuch, smak, węch.
To podejście jest bardzo skoncentrowane na tzw. "tu i teraz".
Założenia teoretyczne
Organizm zmierza do osiągnięcia stanu pełni funkcjonowania - dopełnienia całości czyli figury
(Gestaltu), skompletowania wewnętrznej organizacji. Niedopełnione figury ("niezakończone
sytuacje") stanowią motywację naszych działań, np. głód jest niedomkniętą figurą, która motywuje nas
do szukania pokarmu i dopełnia się przez jego przyjęcie, strawienie i zasymilowanie.
Jednostka funkcjonuje dzięki procesowi permanentnej samoregulacji - zaspokaja potrzeby i utrzymuje
równowagę w zmieniających się warunkach. Obowiązuje tu prawo dominującej potrzeby (figury na
tle) - w normalnych warunkach jedna figura wpływa na funkcjonowanie człowieka aż do jej
domknięcia i wyłonienia się kolejnej figury. Samoregulacja jest procesem kontaktu-wycofania,
asymilacji-eliminacji.
Koncepcja zaburzeń
Przyczyn zaburzeń możemy upatrywać w istnieniu zbyt wielu "niedomknietych sytuacji" z
przeszłości, które wiążą naszą energię i ograniczają wolność naszych wyborów.
U podstaw wszystkich zaburzeń tkwi zakłócenie procesu samoregulacji. Następuje zachwianie
równowagi wewnątrz organizmu i w wymianie z otoczeniem. Powstające figury nie są domykane, a
organizm nie może się od nich uwolnić. Naturalny przepływ procesu samoregulacji ulega
zahamowaniu.
Cykl doświadczenia (kontaktu) wg Sills (7 faz)
Cykl samoregulacji i doświadczania przebiega zgodnie z modelem Zinkera: pojawia się potrzeba
(figura wyodrębnia się z tła i organizuje nasze zachowanie), następuje mobilizacja energii, działanie
mające na celu zaspokojenie potrzeby (domkniecie figury), po czym następuje kontakt (zaspokojenie
potrzeby) i wycofanie się (stopienie się figury z tłem, utrata znaczenia).
Doznanie
Prawidłowy przebieg cyklu
Mechanizmy obronne
1. Doznanie bod
ź
ców
zewnętrznych i
wewnętrznych (słyszenie dźwięku przez sen)
Desensytyzacja
– brak doznań na poziomie ciała:
widzenia, słyszenia, dotyku (pojedynczych zmysłów
lub ich kombinacji)
2. Rozpoznanie
– doznania stają się figurą,
rozpoznaje i czasami nazywa (coś w ustach,
uciskanie w klatce piersiowej) – O! Co to, to
budzik!
Projekcja
– rzutowanie na zewnątrz pewnych
aspektów własnego Ja np. tych nie akceptowanych
3. Ocena i planowanie
(mobilizowanie
energii)
– przygotowanie do działania –
myślom i odczuciom nadaje znaczenie
,
wzrasta świadomość potrzeby – Co to, ja
jestem w łóżku, ranek, co to za dzień, budzik
?
Defleksja
– kierowanie energii psychicznej na inne
procesy lub zachowania np.odczuwanie np. wzruszony,
smutny klient zamiast nazywać emocje zaczyna np.
poprawiać włosy, strzepywać pyłki ze spódnicy
4. Działanie –
ruch w celu osiągnięcia celu;
eksperymentowanie z ruchem – sięgnięcie do
budzika i jego wyłączenie
Retrofleksja
– energia psychiczna zamiast na zewnątrz
zostaje skierowana do wewnątrz, na siebie np. złość
5. kontakt –
pełne zaangażowanie w to co
robi, kontakt z tym co robi poprzez wszystkie
zmysły. Wszystko, poza czynnością, staje się
tłem. Działanie zgodne z potrzebami staje się
figurą – wiem co to za dzień, niedziela
Egotyzm
– koncentrowanie na sobie w celu uniknięcia
zaangażowania w jakieś doświadczenia lub działania
np. zamiast uczestniczyć w eksperymencie, to
koncentruje się na dolegliwościach somatycznych
Konfluencja –
stapianie się z innymi osobami z
otoczenia, brak granic zewnętrznych i wewnętrznych
oraz poczucia odrębności
6. Asymilacja i domkni
ę
cie –
potrzeba w
pełni zaspokojona poprzez kontakt, stan
fizycznego i psychicznego domknięcia i
zadowolenia z przebudzenia i obecnej chwili
7. Wycofanie –
odwrócenie uwagi od figury
,
„płodna lub bezsensowna próżnia”
[ Pobierz całość w formacie PDF ]